کاخ اردشیر یکم

کاخ اردشیر یکم

پلکان منقوشی که از دو جانب به «کاخ‌هـ» راهبر است اکنون حالتی نیمه ویران دارد. طرح اصلی آن متشکل بوده است از دو گروه نیزه‌ دار پارسی، هر گروه شانزده نفر، مقابل یکدیگر و در سوی کتیبه‌ای به زبان فارسی باستان. پشت سر هر گروه، همان کتیبه باز تکرار شده است همه این کتیبه‌ها، درست مانند کتیبه اردشیر سوم بر پلکان غربی تچر داریوش هستند، و از این جهت بدیهی است که پلکان کنونی جنوب حیاط  تچر در زمان اردشیر سوم ساخته شده بوده است اما دلیلی در دست نیست که ثابت کند خود اردشیر سوم دستور نصب این پلکان را در این محل داده است، برعکس، اشمیت و دیگران متوجه شده‌اند که محل اصلی این پلکان منقوش، جنوب «کاخ ج» که بعداً‌ از آن سخن خواهیم گفت، بوده و اردشیر سوم این پلکان منقوش را بر ساختمان دیگری ـ یعنی «کاج ج»- افزوده بوده، اما بعدها قطعات منقوش را از دیوار جنوبی این کاخ کنده و به حیاط تچر آورده و در دیوار شمالی «کاخ هـ» نصب کرده‌اند. تحقیقات مفصل وعالمانه خانم و آقای تیلیا ثابت کرده است که بر جای این پلکان کنونی، در اصل پلکانی بوده بسیار باشکوه و مزین به تصویر سی‌گروه هدیه‌آور که قسمت‌هایی از آن‌ها در گوشه وکنار پراکنده‌اند.
کاخ اردشیر یکم
پلکان اصلی به گواهی قطعه مکتوبی که ازآن مانده، به بنایی تعلق داشته که خشیارشا آغاز و اردشیر یکم تمام کرده بوده است. لبه غربی و جنوبی بنای اصلی دارای کنگره‌‌ای بوده است مکلّل به دو مخروط که حالت شاخ و کله گاوی نر، بدان‌ها می‌داده است. این کنگره‌ها یکی در میان بزرگ و کوچک و به نقوشی چون پیکان تیر و چلیپا مزین بوده‌اند. خانم و آقای تیلیا چند عدد از این کنگره‌ها را در پایین صفه از زیر خاک بیرون آورده و سر جایشان نصب کرده‌اند. تعبیر این کنگره‌ها روشن نیست، و نمی‌دانیم آیا جان‌پناه بوده‌اند، و یا حالت نمادی داشته‌اند. مسلم این است که این قسمت از تخت‌جمشید، پس از برافتادن هخامنشیان مورد استفاده قرار گرفته، و بنابراین، به عقیده خانم و آقای تیلیا، دارای اهمیت ویژه‌ای بوده است که آن را از دیگر بناهای روی صفه مشخص می‌ساخته است. تحقیقات بعدی ممکن است اهمیت مورد استفاده این بنا را روشن سازد

 

 

دوست عزیز و هموطن گرامی، نظرات شما باعث دلگرمی ما خواهد بود.

مهندس سعید نیکو    ENG. Saeed Nikoo

/ 0 نظر / 9 بازدید